لزوم تقویت زیرساختهای بانکی و حقوقی در حوزه فرهنگ و هنر/ایجاد مکانیزمهای نوین برای ارزشگذاری و عرضه آثار هنری
به گزارش جایگاه خبر، مراسم امضای تفاهم همکاری مشترک میان وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی با عاملیت اجرایی موسسه کمک به توسعه فرهنگ و هنر و بانک کارآفرین در راستای توسعه اقتصاد دیجیتال و اقتصاد فرهنگ و هنر و همچنین تقویت کسب و کارهای حوزه فرهنگی از طریق ابزارهای مالی و فناوری نوین بانکی امروز ۵ اردیبهشتماه با حضور احمد بهاروندی مدیرعامل بانک کارآفرین، حسین انتظامی معاون توسعه و مدیریت منابع وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و سیدصادق پژمان مدیرعامل موسسه کمک به توسعه فرهنگ و هنر و جمعی از مدیران و هنرمندان برگزار شد.
سیدصادق پژمان، مدیرعامل مؤسسه کمک به توسعه فرهنگ و هنر، در مراسم امضای تفاهمنامه همکاری مشترک با وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی گفت: جلسه امروز برای انعقاد تفاهمنامهای طراحی شده که حاصل بررسی یک نظام مسائل کلان در زیستبوم فرهنگ، هنر و رسانه کشور است. برداشت ما از زیستبوم فرهنگ و هنر این است که مسائل آن حول چند محور اصلی میچرخد و پرداختن به آنها میتواند به حل بخشی از مشکلات کمک کند. یکی از مهمترین چالشها، مسئله تأمین مالی کسبوکارهای فرهنگی و هنری از تأمین نقدینگی برای تولید گرفته تا توسعه فعالیتهای اقتصادی است.
پژمان اظهار کرد: در کنار این موضوع، چالشهای دیگری نیز وجود دارد؛ از جمله صادرات محصولات و خدمات فرهنگی،کمبود نیروی انسانی متخصص،مسائل تنظیمگری و تعامل با دولت و موضوع مالکیت معنوی که هنوز بهصورت جدی به آن پرداخته نشده است.
وی ادامه داد: امروز در جهان، حوزه فرهنگ و خلاقیت به جایگاه مهمی رسیده و سهم قابلتوجهی در اقتصاد کشورهای توسعهیافته دارد. این موضوع نشان میدهد که فرهنگ و هنر صرفاً حوزهای فانتزی نیست، بلکه میتواند در رشد اقتصادی، ایجاد اشتغال پایدار و توسعه کشور نقش مهمی ایفا کند.با این حال، در کشور ما یکی از مشکلات جدی، تابآوری پایین کسبوکارهای فرهنگی در شرایط بحران است بهگونهای که در مواقع اضطراری، این کسبوکارها زودتر از سایر حوزهها آسیب میبینند.
پژمان مدیرعامل مؤسسه کمک به توسعه فرهنگ و هنر بیان کرد:نکته مهم دیگر، کاهش هزینهکرد فرهنگی خانوارهای ایرانی است. بر اساس دادههای مرکز آمار ایران، این هزینه از حدود ۱۱.۵ درصد از مجموع هزینهها در سال1396 به شکل قابلتوجهی کاهش یافته و به 8.5 درصد در سال 1403 رسیده و این یک زنگ خطر جدی برای کشور محسوب میشود. حتی با در نظر گرفتن تورم و شرایط اقتصادی، این روند نشاندهنده افت جدی در مصرف فرهنگی است.
وی افزود: این در حالی است که حوزههایی مانند صنایع دستی، خدمات فرهنگی، موزهها و سرگرمیها همچنان ظرفیتهای استفادهنشدهای دارند. ما در مؤسسه تلاش کردهایم نقش واسطه و تسهیلگر را ایفا کنیم و از مداخله مستقیم پرهیز داشته باشیم. هدف ما ایجاد ارتباط میان ذینفعان، بخش حاکمیت و بخش خصوصی و توسعه زیرساختها و ابزارهای تأمین مالی است.
پژمان، مدیرعامل مؤسسه کمک به توسعه فرهنگ و هنرعنوان کرد: به نظر میرسد الگوی سرمایهگذاری سنتی در صنایع بزرگ و بالغ دیگر پاسخگو نیست. در مقابل، صنایع فرهنگی و خلاق میتوانند با هزینه کمتر، اشتغالزایی بیشتر و ظرفیت بالاتر در صادرات و ارزآوری، نقش مهمی در اقتصاد کشور ایفا کنند.
وی ادامه داد:از جمله اقدامات انجامشده میتوان به امکان وثیقهگذاری آثار هنری در نظام بانکی (در همکاری با بانک صادرات)، فرهنگ کارت، صدور شناسنامه و اصالتسنجی آثار هنری، ایجاد صندوقهای حمایتی فرهنگی و همکاری با بورس کالا برای توسعه ابزارهای مالی جدید اشاره کرد.
وی عنوان کرد:تعریف این مفاهیم در نظام بانکی کشور کار پیچیدهای است، زیرا هنوز فرهنگ بهعنوان یک کالای لوکس تلقی میشود و بازیگران این حوزه محدود هستند.
پژمان، مدیرعامل مؤسسه کمک به توسعه فرهنگ و هنر بیان کرد:یکی از اهداف این تفاهمنامه، کمک به خانوارها برای خرید آثار هنری از طریق ابزارهای اعتباری و حمایتهای مالی است. این اقدام میتواند به پویایی بازار هنر کمک کند. در غیر این صورت، خطر شکلگیری انحصار و گسترش بازارهای غیرشفاف وجود دارد.در نهایت، نقش ما ایجاد یک بستر ارتباطی میان هنرمندان، بخش خصوصی و مردم است تا امکان حضور گستردهتر در بازار هنر کشور فراهم شود.
اهمیت حفظ فرهنگ و هنر در راستای مسئولیت اجتماعی
در ادامه مراسم حسین انتظامی معاون توسعه و مدیریت منابع وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در این جلسه، اشاره کرد: کشور ما به عنوان یک تمدن بزرگ، نیازمند توجه ویژه به حفظ و نگهداری از فرهنگ و هنر است.
وی افزود: آمارها نشان میدهد که مصرف فرهنگی در خانوادهها در حال کاهش است و این موضوع میتواند زنگ خطری برای تمدن ما باشد.
وی تأکید کرد :دولت باید در بودجه عمومی خود به این موضوع توجه بیشتری داشته باشد و مسئولیتهای خود را در این زمینه بهخوبی ایفا کند.
انتظامی همچنین به اهمیت آشنایی با مفاخر فرهنگی و هنری کشور اشاره کرد و گفت: «گر نسل جدید با آثار بزرگان ادبی و هنری کشور آشنا نباشند، نمیتوانند پاسدار تمدن خود باشند.
وی افزود: وظیفه ماست که با ایجاد سازوکارهایی، حیات طبیعی هنرمندان را فراهم کنیم و از آنها حمایت کنیم.
وی به نقش وزارت فرهنگ در سیاستگذاریهای فرهنگی اشاره کرد و گفت: ما باید به هنرمندان کمک کنیم تا در فضایی مناسب به خلق آثار خود بپردازند و از حمایتهای مالی بهرهمند شوند.
انتظامی تأکید شد :نهادهای مالی باید در خرید آثار هنری مشارکت کنند و به ارزشهای فرهنگی جامعه توجه بیشتری داشته باشند. این اقدامات میتواند به حفظ و تقویت فرهنگ و هنر کشور کمک کند و آثار هنرمندان را در زندگی روزمره مردم جای دهد.
تأکید بر اهمیت حمایت از محصولات فرهنگی و هنری در راستای مسئولیت اجتماعی
احمد بهاروندی مدیرعامل بانک کار آفرین به اهمیت همکاری بین بخشهای مالی و هنری اشاره بیان اینکه «بازار ارزش و متقاضی برای محصولات فرهنگی وجود دارد»، گفت: اما برای رسیدن به این هدف، نیاز به زیرساختهای مناسب داریم.
وی افزود: اعتبار و نیازهای بازار باید بهدرستی شناسایی شود و نباید اجازه داد که شکستهای بازار بر روند توسعه فرهنگی تأثیر بگذارد.
مدیرعامل بانک کار آفرین با اشاره به مسئولیت اجتماعی بانکها گفت: ما باید به عنوان نهادهای مالی، در راستای حمایت از هنرمندان و محصولات فرهنگی اقدام کنیم. این اقدام نه تنها به نفع جامعه است، بلکه میتواند به احیای فرهنگ و هنر کشور نیز کمک کند.
بهاروندی تأکید کرد: باید تلاش کنیم تا چراغ فرهنگ و هنر را روشن نگه داریم و موجی از حمایت و انرژی را در این حوزه ایجاد کنیم. حمایت از هنرمندان جزء وظایف ماست و امیدواریم که بتوانیم در این راستا گامهای مؤثری برداریم.
مسلم بمانپور، معاون برنامهریزی و توسعه سازمانی بانک کارآفرین، در نشست اخیر اظهار داشت: پیش قدم شدن در پیشبرد چرخهای اقتصادی کشور، پاسداشت خون همه عزیزانی است که در این مسیر از دست دادهایم، به ویژه رهبر فرزانه انقلاب و سرداران رشید کشور.
وی افزود: امروز خوشحالم که در کنار شما هستم تا از پیوند هنر و سرمایه سخن بگوییم. اما این سرمایه باید متعهد به رشد فرهنگ، هنر و پایداری ملی ما باشد.
بمانپور با اشاره به عدم وجود یک جایگاه منسجم برای هنر در نظام بانکی کشور، گفت: هرچند پتانسیلهای رشد زیادی برای این بخش وجود دارد، اما ارزش واقعی هنر به دلیل فقدان زیرساختهای حقوقی و بانکی نادیده گرفته شده است. این زیرساختها نقش اساسی در ایجاد یک نظام متعالی و نوین در حوزه اقتصاد هنر دارند.
وی ادامه داد: اولین گام برای رفع این کمبودها، ایجاد زیرساختهای حقوقی مناسب است. بانکها میتوانند با جذب سرمایههای خود، پروژههای هنری را تأمین مالی کنند و نقدشوندگی را به بازار هنر بازگردانند. همچنین، باید اعتبار حرفهای هنرمندان را از طریق آثار هنریشان افزایش دهیم تا از فروش اجباری آثار و خروج آنها از کشور جلوگیری کنیم.
بمانپور همچنین بر لزوم ترکیب نوآوریهای بانکی با زیرساختهای فنی صنایع خلاق تأکید کرد و گفت: در ماده ۷ قانون تأمین مالی ۱۴۰۳، کلیه اموال و داراییها قابل توصیف هستند. هرچند صراحتاً به آثار هنری اشاره نشده، اما بر اساس قوانین موجود، آثار هنری نیز میتوانند به عنوان داراییهای قابل توصیف شناخته شوند.
وی بیان کرد: برای ارزشگذاری آثار هنری باید شاخصهای ارزیابی استانداردی تعریف کنیم. این امر به کمک موسسه کمک توسعه فرهنگی هنر در حال انجام است و به مرحله خوبی رسیده است. همچنین وجود یک بازار ثانویه شفاف برای آثار هنری ضروری است تا در صورت عدم پرداخت تعهدات، بانکها بتوانند این آثار را به وجه نقد تبدیل کنند.
بمانپور تصریح کرد: بانک کارآفرین با استفاده از راهبردهای نوآورانه و همکاری با موسسه کمک به توسعه فرهنگ و هنر، میتواند به حل مشکلات موجود در این حوزه کمک کند و ارزشگذاری آثار هنری را با استفاده از ظرفیتهای کارشناسان این حوزه به نحو دقیقی انجام دهد.
وی افزود: در نشست اخیر، موضوع ضریب نفتشدگی آثار هنری به عنوان یک ابزار جدید برای ارزشگذاری این آثار مطرح شد. این رویکرد میتواند به بانکها کمک کند تا درصدی از ارزش این آثار را به عنوان بخشی از مکانیزمهای مالی خود بپذیرند. به ویژه، شرکتهای استارتاپی که در مراحل بعدی ایجاد خواهند شد، میتوانند به عنوان بازارگاهی برای عرضه آثار هنری دست دوم عمل کنند.
وی توضیح داد:این بازار نه تنها به خریداران متعدد آثار هنری متصل میشود، بلکه امکان ورود نهادهای رسمی مانند بورس و صندوقهای سرمایهگذاری را نیز فراهم میآورد تا بخشی از داراییهای خود را به آثار هنر
قبادی: ی اختصاص دهند. لازم به ذکر است که مدتهاست بانکهای کشورهای دیگر، آثار هنری را به عنوان یک دارایی معتبر در نظر میگیرند و برخی از این صندوقها، داراییهای هنری را به عنوان بخشی از سبد داراییهای خود نگهداری میکنند.
بمانپور، معاون برنامهریزی و توسعه سازمانی بیان کرد:مدیران ثروت در این بانکها مسئولیت دارند تا بخشهایی از داراییهای افراد راغب به نگهداری آثار هنری را در این حوزه مدیریت کنند. بانک ما نیز با پیادهسازی پلتفرمهای نوین، مجموعهای از خدمات بانکی مورد نیاز کسبوکارهای خصوصی و سازمانی را ارائه میدهد. این خدمات شامل امکانات متنوعی است که میتواند به تسهیل فرآیند خرید و فروش آثار هنری کمک کند.
در پایان مراسم تفاهم همکاری مشترک میان وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و بانک کارآفرین در راستای توسعه اقتصاد دیجیتال و اقتصاد فرهنگ و هنر منعقد شد در این میان موسسه کمک به توسعه فرهنگ و هنر به عنوان بازوی اجرایی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی عمل خواهد کرد .
