گرانفروشی بنزین،افول حق مردم در انفال
به گزارش جایگاه خبر، در روزهایی که مسئله گرانفروشی بنزین دوباره دغدغه مردم شده، بازگشت به آیات قرآن، روایات معصومین، قوانین کشور، بیانات امامین انقلاب و منظومه فکری شهدای معظم ضروری است.
اصل بنیادین نظام اسلامی، حمایت از مردم، صیانت از بیتالمال، و اجرای عدالت اقتصادی است.
این یادداشت با تکیه بر اسناد شرعی و قانونی نشان میدهد افزایش قیمت بنزین بدون رعایت حق مردم در انفال و بدون طرح عادلانه، برخلاف روح عدالت اسلامی و اجتماعی است.
بخش اول: اسناد قرآنی ومنظومه فکری دینی وقانونی
۱) آیات قرآن:
«وَیْلٌ لِّلْمُطَفِّفِینَ»
سوره مطففین، آیه ۱
نکوهش کمفروشی و بیعدالتی اقتصادی
«لَا تَأْکُلُوا أَمْوَالَکُمْ بَیْنَکُم بِالْبَاطِلِ»
سوره نساء، آیه ۲۹
نهی از فشار و تصرف ناروا بر مردم
«إِنَّ اللَّهَ یَأْمُرُ بِالْعَدْلِ»
سوره نحل، آیه ۹۰
حکم الهی بر عدالت در تمام تصمیمات اقتصادی
«لَا تَبْخَسُوا النَّاسَ أَشْیَاءَهُمْ»
سوره اعراف، آیه ۸۵
تأکید بر رعایت حق مردم
۲) روایات و احادیث
«مَن غَشَّنا فَلَیسَ مِنّا»
منبع: صحیح مسلم، کتاب الایمان، حدیث ۱۰۲
تحریم فریب اقتصادی
«الجالب مرزوق والمحتکر ملعون»
منبع: سنن ابن ماجه، کتاب التجارات، حدیث ۲۱۴۶
لعن احتکار و تنگکردن راه مردم
نامه امیرالمؤمنین(ع) به مالک اشتر
منبع: نهجالبلاغه، نامه ۵۳
دستور به قیمتگذاری عادلانه و منع ظلم اقتصادی
«مَن ضَیَّقَ عَلَى مُؤْمِنٍ…»
منبع: الکافی، ج۲، ص۳۵۰
تهدید الهی نسبت به سختگیری بر مردم
۳) بیانات امام خمینی(ره)
«مقیاس، حال مردم است.» صحیفه امام، ج۱۵، ص۳۴۶
«مسئولین نباید مردم را در مضیقه قرار دهند.»ج۱۳، ص۴۲
«بیتالمال متعلق به مردم است.» ج۶، ص۲۷۱
۴) بیانات رهبر معظم انقلاب اسلامی
«هر تصمیم اقتصادی که فشار آن به مردم ضعیف برسد، خلاف عدالت است.»۱۳۹۷/۱۰/۱۹
«یارانه حق مردم است، نه منّت دولت.»۱۳۹۸/۰۲/۰۴
«نباید قیمتها طوری بالا برود که زندگی مردم سخت شود.» ۱۳۹۴/۰۱/۰۱
۵) اصول قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران
اصل ۳، وظیفه دولت در گسترش عدالت
اصل ۴۰، ممنوعیت اضرار به مردم
اصل ۴۵، انفال متعلق به همه مردم
اصل ۴۸، بهرهبرداری عادلانه از منابع ملی
۶) منظومه فکری شهدای معظم
شهید عباس بابایی:
مسئولیت یعنی امانت مردم
شهید همت:
باید درد مردم را فهمید
شهید باکری:
برای مردم باید مرهم بود، نه بار اضافی
بخش دوم
۱. بنزین انفال است؛ نه کالای تجاری طبق اصل ۴۵ قانون اساسی، نفت و انرژی جزو انفال و متعلق به همه مردم است.
قیمتگذاری آن بدون عدالت، فاقد مشروعیت شرعی و ملی است
۲. قیاس با کشورهای غربی خطا است زیرا آنها:
تولیدکننده اصلی نفت نیستند،
اقتصادشان بر پایه ارزهای پایدار است، درآمد سرانه آنها چند برابر کشور ماست
پس مقایسه قیمت بنزین در ایران با اروپا و آمریکا فاقد اعتبار کارشناسی و اخلاقی است.
۳. گرانی بنزین مساوی است با ضربه به معیشت مردم
افزایش قیمت بنزین، زنجیرهای موجب:
✔️افزایش هزینه حملونقل
✔️افزایش قیمت کالاهای اساسی
✔️فشار بر دهکهای ضعیف
✔️تضعیف قدرت خرید خانوادهها
معیشت مردم دیگر توان فشار ندارد؛ سفره مردم را نباید متلاطم کرد، آنهم بوسیله خود دولت
۴. راهحل عادلانه: سهمیه بر اساس کدملی
عادلانهترین مدل:
سهمیه ماهانه برای هر ایرانی با خودرو یا بی خودرو
مثلاً: ۱۰۰ تا ۲۰۰ لیتر برای هر کدملی
این روش تبعیض موجود را برطرف میکند.
۵. وقتی امکان عدالت کامل نیست، نباید موازنه موجود را تخریب کرد
افزایش ناگهانی قیمت بنزین، سیطره اقتصادی خانوادهها را به هم میزند و از عدالت اجتماعی فاصله دارد.
۶. دولت موظف به رعایت موازنه و ایجاز در تصمیم اقتصادی است
هر تصمیم حساس مانند قیمت بنزین، باید با موازنه، تناسب، احتیاط و توجه به حال مردم اتخاذ شود.
تصمیم شتابزده، فاقد پشتوانه شرعی و اخلاقی است.
۷. تولید خودروهای پرمصرف نباید ادامه یابد
چون این خودروها:
✔️محیطزیست را آلوده میکنند
✔️مصرف سوخت ملی را بالا میبرند
✔️هزینه خانوار را افزایش میدهند
✔️زمینه چند نرخی شدن و گرانفروشی را تقویت میکنند
پس افزایش قیمت بنزین بدون اصلاح صنعت خودرو، بیعدالتی آشکار است
۸. مصوبهای که هنوز به هئیت تطبیق نرسیده، چرا ابلاغ می شود؟!
ابلاغ پیش از این مرحله یعنی:
✔️یا دولت بر روند قانونی تسلط ندارد یا نمیخواهد از قانون تبعیت کند
این اقدام، اعتماد عمومی و اعتبار حقوقی تصمیم را تضعیف میکند.
💠 والعاقبةُ للمتّقین
✍️ عشرت شایق
📅 ۵ آذر ۱۴۰۴
۵ جمادیالثانی ۱۴۴۷
۲۶ نوامبر ۲۰۲۵